İskilip-Tosya Yolunun Önemi

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

1893 tarihli Kastamonu Salnamesi, İskilip kazasının sosyo-ekonomik yapısını ve ulaşım altyapısının ticaret üzerindeki belirleyici rolünü ayrıntılı biçimde ortaya koymaktadır. Salnamede yer alan bilgiler, özellikle İskilip–Tosya yolunun açılmasının bölge ekonomisi açısından taşıdığı stratejik önemi açık şekilde gözler önüne sermektedir.

19. Yüzyıl Sonunda İskilip’in Sosyo-Ekonomik Yapısı

1310 (1893) tarihli Kastamonu Salnamesi’ne göre İskilip, 18 mahalle ve 115 köyden oluşan, idari ve sosyal yapısı gelişmiş bir kaza konumundadır. Kazada hükümet konağı, telgrafhane, çok sayıda cami ve mescit, kütüphaneler, medreseler, ilköğretim ve ortaöğretim kurumları, hamamlar, hanlar, değirmenler ve çeşitli sosyal yapılar yer almaktadır. Ayrıca Akşemseddin Hazretleri’nin evlatlarına ait türbeler başta olmak üzere önemli dini ve kültürel ziyaretgâhlar da İskilip’te bulunmaktadır.

Salnamede, İskilip’in tarımsal üretim kapasitesinin oldukça yüksek olduğu belirtilmektedir. Buğday, arpa, mısır, pamuk, darı ve çeşitli yem bitkeleri başlıca zirai ürünler arasında yer alırken; çorap, kilim, seccade ve yün kuşak gibi dokuma ürünleri ise kaza ekonomisinin sınai üretimini oluşturmaktadır. İskilip’in ticari faaliyetleri büyük ölçüde bu tarım ve el sanatları ürünlerinin çevre kasaba ve şehirlere sevk edilmesine dayanmaktadır.

İskilip–Tosya Yolunun Ticaret Açısından Önemi

Salnamede özellikle vurgulanan hususlardan biri, İskilip’ten vilayet merkezi Kastamonu’ya ulaşımın son derece zor olmasıdır. Mevcut yolların geçit vermeyen yapısı, bölgenin sahip olduğu üretim potansiyelinin pazarlara ulaşmasını güçleştirmekte ve ticari gelişimi sınırlandırmaktadır. Bu nedenle Tosya’ya kadar uzanacak bir şose yolun açılmasının, İskilip için hayati bir adım olacağı ifade edilmektedir.

Belgede, söz konusu yolun tamamlanması halinde İskilip’te üretilen tarım ve sınai ürünlerin vilayet merkezine kolaylıkla taşınabileceği, ürünlerin değerinde satılmasının mümkün olacağı ve bu durumun yerel ticareti canlandıracağı belirtilmektedir. Özellikle Kastamonu’nun ihtiyaç duyduğu ürünlerin İskilip’ten temin edilmesinin, bölge ekonomisine ivme kazandıracağı değerlendirilmiştir. Salname, bu yolun açılmasını ticaretin gelişmesi ve kazanın refah seviyesinin yükselmesi açısından doğal ve kaçınılmaz bir adım olarak nitelendirmektedir.

Tarihi belge, ulaşım altyapısının ekonomik kalkınma üzerindeki etkisini 19. yüzyıl perspektifinden ortaya koyarken, İskilip–Tosya yolunun yalnızca bir ulaşım projesi değil, aynı zamanda bölgesel kalkınmanın anahtarı olarak görüldüğünü göstermektedir.